 |
|
از سوي مركز فعاليتها و پژوهشهاي قرآن و عترت معاونت فرهنگي دانشگاه آزاد اسلامي: اولين نشست تخصصي مباحث قرآن كريم برگزار شد |
||
|
نشست تخصصي پيرامون مباحث قرآني در چهار محور تاثير قرآن در پيدايش و
گسترش مدارس علم نحو ، علم بلاغت ، مطالعات گويش شناسي عربي و مفردات قرآن
به عنوان نخستين گام در علم تفسير درسالن اجتماعات علامه حلي واحد علوم و
تحقيقات دانشگاه آزاد اسلامي برگزار شد. به گزارش روابط عمومي واحد علوم و تحقيقات دكتر خليل علي محمدزاده معاون فرهنگي واحد در اين نشست گفت: فعاليت هاي قرآني و ايجاد فضاي مناسب براي انجام اين فعاليت ها براي دانشگاه فرهنگ ساز است. وي ادامه داد: چنانچه خلاقيت و نوآوري كه لازمه ي كار فرهنگي است در بستر اخلاقي و قرآني شكل بگيرد علاوه بر مشاركت پذيري كيفي دانشجويان منجر به اثربخشي بيشتري در محيط خواهد شد. دكتر علي محمدزاده با بيان اين مطلب كه بيش از 15 درصد دانشجويان دانشگاه آزاد اسلامي در فعاليت ها و مسابقات مختلف قرآني به صورت چشمگير شركت مي كنند، افزود: در سايه رشد و گسترش مركز فعاليت ها و پژوهش هاي قرآن و عترت و الحاق اين مركز به معاونت فرهنگي دانشگاه شاهد رونق علمي و پويا يي هرچه بيشترآن در زمينه ها ي قرآني هستيم. درادامه اين نشست تخصصي دكتر ايزدي عضو هيات علمي دانشگاه امام صادق ( ع) پيرامون تاثير قرآن در پيدايش و گسترش مدارس علم نحو گفت : پيدايش علم نحو به بركت وجود قرآن بوده و تاثير مستقيم از قرآن كريم گرفته است. وي به پيدايش و گسترش مكاتبات علم نحو در بصره ، شام ، كوفه ، بغداد و حوزههاي نحوي اندلس اشاره و تصريح كرد : يكي از مهمترين ابعاد قرآن كريم دانشهاي بيپايان اين كتاب آسماني است كه ميتوان از جمله آن به آيات متعدد قرآن در زمينههاي هدايت گري و انسان سازي اشاره كرد. دکتر ایزدی با بيان اين مطلب كه قرآن كريم موسس برخي از علوم بوده است كه از آن به علوم قرآن تعبير ميشود ادامه داد : قرآن تاثير شگرفي در پيدايش علوم ادبي و عربي داشته و عربي بودن قرآن در جهان اسلام موضوعيت دارد كه در آيات متعدد اين كتاب آسماني نيز به آن اشاره شده است. به گفته اين عضو هيات علمي دانشگاه قرآن كريم در صدر اسلام با خطي فاقد نقطه و علائم اعرابي نوشته ميشد و از قرن سوم هجري قمري براي هر چه صحيحتر خواندن قرآن علائم موجود وضع شد. وي به چگونگي علائم گذاري در قرآن كريم اشاره كرد و گفت : خواستگاه علم نحو در بصره بود و در ابتدا تحقيقات ادبي پيرامون علم نحو در جهت رشد و شكوفائي هر چه بيشتر اين علم در اين شهر آغاز شد. دكتر تقويان عضو هيات علمي دانشگاه امام صادق نيز در اين نشست به مباحثي پيرامون تاثير قرآن كريم در پيدايش و گسترش علم بلاغت پرداخت و گفت: علم بلاغت مشتمل بر سه علم معاني ، بيان و بديع است و آنچه از اين علم امروزه به دست ما رسيده سه علم مشخص و مدون مذكور بوده است كه از آن به علوم بلاغت تعبير مي شود. وي با بيان اين مطلب كه علم بلاغت ايجاد و شكوفايي خود را مديون قرآن كريم است خاطرنشان كرد: علم بيان ، علم آشنايي با انواع روش هاي بياني به منظور تاثير گذاري بر مخاطب ، علم معاني كالبد و جسم كلام و علم بديع نيز علوم آرايش هاي زباني و معاني كلام است. دكتر تقويان گفت: پديده بلاغت در دوره پيش از اسلام با توجه به شواهد تاريخي وجود داشته است و منظور از پيدايش علوم بلاغت شناسايي و تنظيم علم بلاغت به عنوان يك علم مدون است. وي با اشاره به اين مطلب كه خواستگاه علم بلاغت ، مسئله تبيين اعجاز قرآن بوده است ادامه داد: از دير باز وجه مهم اعجاز قرآن مسئله اعجاز ادبي اين كتاب مقدس بوده است و بر همين اساس در اواخر قرن اول هجري قمري پس از مدون شدن علم نحو شاهد تاليفات قابل توجهي در علم بلاغت هستيم. دكتر تقويان به سه نظريه اعجاز در لفظ قرآن ، اعجاز در هماهنگي حروف و كلمات و اعجاز در نظم قرآني اشاره كرد و افزود : نظمي بي سابقه و بديع در قرآن موجود است كه در متون قبل از اسلام ديده نمي شود و رويكرد مسلمانان به اعجاز قرآن يكي از عوامل موثر در تدوين علم بلاغت است. دكتر پاكتچي عضو ديگر از هيات علمي دانشگاه امام صادق ( ع ) در اين نشست تخصصي به بحث در خصوص تاثير قرآن در مطالعات گويش شناسي عربي پرداخت و گفت : معناي لغوي گويش شناسي ، شناخت دانش زبان شناسي است. وي گفت: تاريخ زبان عربي از نزول قرآن كريم آغاز مي شود و قبل ازآن سابقهاي از زبان ادبي در عربي وجود ندارد و با شكل گيري زبان ادبي در حقيقت اين گويش ها هستند كه ايجاد شدند. دكتر پاكتچي با اشاره به اين مطلب كه مجموعهاي از گويش هاي غالب موجب شكل گيري زبان ادبي عربي شده است اضافه كرد: از قرن دوم هجري قمري دو مبحث مفردات و لغات قرآن كريم و شكل گيري قرائت به عنوان يك فن مورد توجه قرار مي گيرد كه موجب توجه ويژه اي به مسئله گويش شده و طي قرن سوم و پنجم هجري قمري كه اوج مباحث در حوزه قرائت بوده ، مسئله گويش شناسي و رابطه آن با قرائت مورد توجه ويژه قرآن شناسان قرار گرفت. دكتر فرزانه رئيس مركز فعاليتهاي قرآن و عترت دانشگاه آزاد اسلامي نيز در اين نشست پيرامون مبحث مفردات قرآن و به عنوان نخستين گام در علم تفسير پرداخت و گفت : مفردات قرآن كريم به نوعي تكميل كننده بحث مربوط به گويش شناسي است. وي مفردات قرآن را داراي شاخه هاي متعدد دانست و افزود: مفردات قرآن كريم به عنوان نخستين گام در دانش تفسير است . دكتر فرزانه ادامه داد: هدف اساسي از تدوين لغتنامه هاي قرآن كه گام نخستين در دانش لغتنامه نويسي بوده، پاسداري از قرآن است و نخستين دليلي است كه دانشمندان را متوجه زبان قرآن كرده ، توجه به مفاهيم قرآني بوده است زيرا قرآن كريم جز به استفاده از واژه هاي آن شناخته نخواهد شد. وي به سه منبع عمومي ، قرآن عمومي و منابع ويژه براي دريافت معاني و واژه هاي قرآني اشاره كرد و افزود: منبع عمومي ويژه قرآن كريم نبوده و منبع قرآني عمومي نيز به معناي تفاسير مشتمل بر جنبه ادبي و لغويي قرآني و از منابع ويژه نيز تحت عنوان قريب القرآن ياد شده است. دكتر فرزانه عضو هيأت علمي واحد تهران شمال دانشگاه آزاد اسلامي با اشاره به اين مطلب كه لغت نويسي در زبان عربي يكي از با شكوه ترين بحثهاي تعريفي بوده است گفت: عشق و علاقه دانشمندان به قرآن و بحث هاي قرآني سبب به وجود آمدن قريب القرآن هاي بسياري شد و نخستين لغتنامه را كه تحت عنوان قريب القرآن ميشناسيم توسط ابن عباس تاليف شد. به گفته وي از سده يك تا پايان سده 5 شاهد فهرست گسترده اي از مولفان در زمينه مفردات هستيم و از اين جهت كه تاليف در زمينه مفردات قرآن نخستين حركت در زمينه تاليفات لغوي بوده است ، علم مفردات اهميت دو چندان پيدا مي كند. لازم به ذكر است كه اين نشست تخصصي كه سلسله وار ادامه خواهد يافت توسط معاونت فرهنگي دانشگاه آزاد اسلامي ، مركز فعاليت ها و پژوهش هاي قرآن و عترت و با همكاري معاونت فرهنگي واحد علوم وتحقيقات برنامه ريزي و به مرحله اجرا مي آيد. پنجشنبه 23خرداد 1386 - ساعت 12 |
||
