روابط عمومي دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم وتحقیقات

مدیرگروه مهندسی معدن در گفتگو با پیک علوم:

گرایش های اکتشاف معدن و مکانیک سنگ در واحد علوم و تحقیقات راه اندازی می شود

پیک علوم در ادامه گفتگوهای خود با مدیران گروه های تخصصی ، در این شماره با جناب آقای دکتر اسماعيل جرجانی که دارای مدرک دکتری مهندسی معدن گرايش فرآوری مواد معدنی از واحد علوم و تحقيقات دانشگاه آزاد اسلامی و در حال حاضر مدير گروه مهندسی معدن در مقطع کارشناسی ارشد این واحد است گفتگویی داشته که از نظر علاقمندان می گذرد.

رشته مهندسی معدن به چه معنایی است؟ کاربردهای آن در جامعه چیست؟

مهندسي معدن به مجموعه علوم و فنوني اطلاق مي شود که براي تهيه و تامين مواد اوليه صنايع مادر بکار مي روند. از اين قبيل صنايع مي توان به صنايع ذوب و شکل دادن فلزات، صنايع توليد انواع مواد شيميايي و ... اشاره کرد. خوراک صنعتي تمامي صنايع پايين دستي که با احتياجات بشر در ارتباط مستقيم هستند به نوبه خود توسط اين صنايع مادر که خود به معدنکاري وابسته اند تامين مي شود. بنابراين مهندسي معدن سرسلسله دانش مهندسي بوده و از الزامات تداوم تمدن بشري است. معدنکاري عموما با عملياتي که به آن پي جويي (Prospecting) مي گويند آغاز مي شود که هدف از آن يافتن شواهدي بر وجود تجمعي از ماده معدني خاص در يا بر پوسته زمين است. در اين عمليات از دانشهاي زمين شناسي و مهندسي اکتشاف معدن استفاده مي شود. فرآيند معدنکاري در ادامه و در صورت موفقيت در مرحله قبلي (پي جويي) به اکتشاف ماده معدني (Exploration) مي پردازد که هدف آن بررسي همه جانبه تجمع هاي پيدا شده مواد معدني است. با اين بررسي همه جانبه تلاش مي شود تا مشخص شود آيا مي توان اين تجمع ها را منبعي براي تامين نيازهاي بشر به مواد معدني تلقي کرد يا خير و در صورت مثبت بودن اين پاسخ خصوصيات کمي و کيفي اين منابع تعريف شده چيست. طي عمليات اکتشاف از علوم زمين شناسي و مهندسي اکتشاف بصورت آميخته با رياضيات و آمار بهره برداری مي شود. در اکتشاف با استفاده از دانش زمين آمار و شبيه سازهاي رايانه اي شکل و حجم منابع داخل زمين مدلسازي مي شوند. مرحله استخراج(Mining) ماده معدنی شامل انواع روشهايي است که براي بيرون کشيدن ماده معدني از زمين لازم است از قبيل حفاري، انفجار، بارگيري و حمل و نقل و ... . در فرآوري مواد معدني (Mineral Processing) انواع علوم و روشهايي که براي تبديل ماده معدني استخراج شده به محصول قابل استفاده در صنايع مادر يا صنايع پايين دستي لازم است از قبيل خردايش، روش های تغليظ مشتمل بر روشهای ثقلی، مغناطيسی، الکترو استاتيکی، فلوتاسيون، هيدرومتالورژی و.... مورد استفاده قرار مي گيرند.

چه رشته ها و گرايش هایی در این گروه وجود دارد؟

مهندسي معدن براي نيل به اهداف خود در مقطع کارشناسي با هدف تربيت نيروي کار متخصص به دو گرايش استخراج معدن و اکتشاف معدن تقسيم مي شود و در مقطع کارشناسي ارشد با هدف تربيت برنامه ريز، طراح و مجري طرح کارآزموده به چهارگرايش استخراج معدن، اکتشاف معدن، فرآوري مواد معدني و مکانيک سنگ تقسيم مي شود که اين گرايشها در مقطع دکتري نيز با هدف توسعه مرزهاي دانش ادامه مي يابند. واحد علوم و تحقيقات تحصيلات تکميلي مهندسي معدن را در مقاطع کارشناسي ارشد در گرايشهاي فرآوري مواد معدني (از سال 1384) و استخراج معدن (از سال 1377) ارائه کرده و در مقطع دکتري نيز هر چهار گرايش اکتشاف معدن، مکانيک سنگ، استخراج معدن و فرآوري مواد معدني را ارائه مي کند. مقاطع کارشناسی ارشد مهندسی معدن- استخراج معدن و مهندسی معدن- فرآوری مواد معدنی واحد علوم و تحقيقات در حال حاضر به ترتيب دارای 82 و 54 دانشجوی در حال تحصيل هستند.

از مهمترین برنامه های آتی گروه مهندسی معدن چیست؟

راه اندازی گرايش هاي اکتشاف معدن و مکانيک سنگ (که دارای کاربرد های وسيع در پروژه های سد سازی و تونل سازی است) در مقطع کارشناسي ارشد، از مهمترین برنامه های آتی بوده که گروه سعی دارد با جذب اعضاء هيات علمی متخصص و کارآمد و راه اندازی آزمايشگاههای مربوطه در اين مسير نيز گام بردارد.

تعداد اساتيد و اعضاء هيات علمی روه مهندسی معدن چگونه است؟

در حال حاضر گروه دارای4 عضو هيات علمی نيمه وقت، 2 عضو هيات علمی تمام وقت و 2 دانشجوی بورسيه مقطع دکتری است. جذب اساتيد تمام وقت با مدرک دکتری همچنين بورسيه دانشجويان مستعد مقطع دکتری که دارای سوابق آموزشی و پژوهشی درخشان هستند در دستور کار گروه است.

تعداد مقالات ISI اساتيد و یا شركت در كنفرانسهاي علمي در گروه شما چگونه است؟

چاپ مقاله در ژورنال ها و کنفرانس های معتبر داخلی و خارجی، همواره و از مدتها قبل به عنوان يکی از مهمترين معيار های ارزيابی دانشجويان اين رشته مطرح بوده است. پذیرش و یا چاپ 11 مقاله ISI در سال 2008 ميلادی توسط دانشجويان کارشناسی ارشد مهندسی معدن گرايش فرآوری مواد معدنی با نام واحد علوم و تحقيقات نمونه ای از اين تلاش علمی است.

شما دارای چه تعداد مقاله ISI و علمی – پژوهشی بوده اید؟

تا کنون 39 مقاله علمی شامل 16 مقاله ISI (6 مقاله از اين 15 مقاله در ژورنالهای ISIزير مجموعه Elsevier در سال 2008 ميلادی به چاپ رسيده و یا زیر چاپ است) ، 5 مقاله علمی و پژوهشی، 3 مقاله در ژورنال خارجی غير ISI، 12 مقاله در کنفرانس های خارجی و 3 مقاله در کنفرانس های داخلی از من به چاپ رسیده است.

در گروه مهندسی معدن چه آزمایشگاه هایی موجود است ؟

اين رشته نيازمند آزمايشگاه های تخصصی برای انجام پايان نامه های دانشجوئی است. در سال جاری با مساعدت دکتر حسين زاده لطفی معاون پژوهشی واحد علوم و تحقيقات و تاييدات دکتر مجيد عباسپور ريیس شورای معاونين واحد، فضای آزمايشگاهی در اختيار اين رشته قرار گرفته است که در حال تجهيز و راه اندازی است و اميد است تا در ماه های آينده امکان استفاده از آن جهت انجام پايان نامه های دانشجوئی مهيا شود. با راه اندازی اين آزمايشگاه و استفاده دانشجويان از آن جهت انجام پايان نامه های دانشجوئی، اميد است تا با توکل به خداوند، در آينده اي نزديک شاهد دستاورد های علمی هر چه بيشتر از دانشجويان اين رشته باشيم.

با توجه به اهمیت این رشته در بحث معدن ،همکاری و تعامل این گروه با سازمان ها و ارگان های مرتبط چگونه است؟

ارتباط تنگاتنگ با معادن کشور از جمله معادن مس، طلا، آلومينيوم، آهن، سرب و روی، تيتانيوم، زغال سنگ، سنگ های ساختمانی و نما و... ، همچنين پروژه های سد سازی و تونل سازی کشور جهت انجام طرح های تحقيقاتی اعضاء هيات علمی گروه و پايان نامه های دانشجوئی به طور جدی و مستمر در دستور کار قرار دارد.

E-Commiunication Center