روابط عمومي دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم وتحقیقات

دكتر قرآن نويس در گفتگو با پيك علوم خبر داد :

اخذ كرسي پژوهشي در زمينه گداخت هسته اي توسط مركز تحقيقات فيزيك پلاسماي واحد علوم وتحقيقات

دكتر محمود قرآن نويس داراي مدرك دكتري فیزیک پلاسما از دانشگاه پونای هند است. وي از سال1373 همكاري خود را با واحد علوم وتحقيقات آغاز كرده و هم اكنون رئيس مركز فيزيك پلاسما واحد علوم وتحقيقات است . خبرنامه پيك علوم در ادامه سلسله گفتگوهاي خود با مسئولان دانشگاه در اين شماره پای صحبتهای ايشان نشسته است كه از نظرمي گذرد.

دکتر قرآن نویس، لطفا تعریفی از مرکز فیزیک پلاسما واحد علوم و تحقیقات ارائه دهید؟

مركز تحقيقات فيزيك پلاسماي واحد علوم وتحقيقات دانشگاه آزاد اسلامي در مجتمع دانشگاهي اين واحد به مساحت 500 هكتار و در فضايي به مساحت 6 هزار متر مربع در دو ساختمان احداث شده است. اين مركز از سال 1373 فعاليت هاي تحقيقاتي و كاربردي خود را در زمينه هاي فيزيك اتمي ملكولي ( پلاسما، ليزرو بيوفوتونيك ) ، فيزيك حالت جامد ( فيزيك سطح و لايه هاي نازك ، نيمه هادي ها و نانوتكنولوژي و ….) و فيزيك ذرات بنيادي ( نظري ) آغاز كرده است.

مرکز تحقيقات فیزیک پلاسما با چه هدفی راه اندازی شده است؟

مركز تحقيقات فیزیک پلاسما با هدف گسترش علوم وتكنولوژي و اجراي پروژه هاي تحقيقاتي اعم از بنيادي و كاربردي در زمينه فيزيك اتمي ملكولي و فيزيك حالت جامد و ايجاد زمينه هاي مناسب براي ورود دانشجويان مقاطع كارشناسي ، كارشناسي ارشد و دكتري به فعاليت هاي علمي راه اندازي شده است. اين مركز يكي از فعال ترين مراكز فيزيك پلاسما در كشور است و يكي از اهداف اصلي آن گسترش اين شاخه از فيزيك و نيز انجام پروژه هاي تحقيقاتي مرتبط با جوش هسته اي در همكاري با آژانس بين المللي انرژي اتمي است.

اين مركز در زمینه فعالیتهای عملی براي دانشجویان چه اقداماتی انجام داده است؟

در اين راستا و با هدف ايجاد بستر مناسب جهت فعاليت تجربي دانشجويان در زمينه گداخت هسته اي ، راكتوري را براي مطالعات مرتبط با گداخت هسته اي توسط اين مركز از چين خریداری شد كه اين راكتور به همراه 15 كارشناس از چين و تعدادي كارشناس از واحد علوم وتحقيقات، به بهره برداري رسيد. همچنين در كنار اين راكتور كارگاهي براي طراحي و ساخت پروژه هاي دانشجويان اين واحد با دستگاه هاي مجهز راه اندازي شد كه اين كارگاه در نوع خود بي نظير است و هم اكنون به دانشگاه هاي صنعتي شريف ، الزهرا، دانشگاه تهران و ساير دانشگاه ها سرويس مي دهد. براي آشنا شدن دانشجويان با فرايندكار به طور مستقيم چندين دوره بازديد از مكان هايي همچون سازمان انرژي اتمي و شكافت هسته اي آزمايشگاهي آن سازمان برگزار شده و براي دانشجويان رشته نجوم نيز با هماهنگي انجمن علمي اين مركز تيم هاي رصد برای فعاليت به واحد علوم و تحقيقات دعوت شده اند. همچنين براي آشنايي دانشجويان با تجربيات علمي و فرهنگي، از اساتيد داخل و خارج از كشور براي سخنراني به این مرکز دعوت به عمل آمده است.

برجسته ترین فعالیتهای انجام گرفته در رشته های مرکز فیزیک پلاسما چیست؟

هدفي كه در زمينه فيزيك حالت جامد در اين مركز دنبال مي شود، فعاليت بر روي نانو تكنولوژي است، در همين راستا كارهاي تجربي و تئوري مرتبط با نانو در مركز فيزيك پلاسما آغاز شده و چندين پروژه كارشناسي ارشد نيز براي ساخت نانو لوله هاي كربني و نانو ذرات به اتمام رسيده است. فعاليت برجسته در زمينه ليزر بيوفوتونيك است و در زمينه آنالیز ، دستگاههاي آناليزی در اين مركز قرار دارد كه در خاورميانه منحصر به فرد است و با دانشگاههاو مراكز پژوهشي - صنعتي سراسر كشور براي استفاده از اين دستگاه همكاري مشتركي برقرار شده است . فعاليت مهم اين مركز در زمينه كاربرد پلاسماي سرد است ، كه امروزه در صنايع پليمر – نساجي ، لايه نشاني و .... اهميت شاياني دارد.

مرکز فیزیک پلاسما دارای چه آزمایشگاه و امکاناتی است؟

اين مركز داراي آزمايشگاه هاي تخصصي همچون توكامك ، پلاسماي كانوني ، ليزر و كاربردها ،كاشت يون ، طيف نگاري جرمي یون ثانویه ، ميكروسكوپ پروب روبشی، طيف نگاري نوري ، سيستم آناليز تصويري ، تفنگ الكتروني ، كندوپاش و چشمه يوني است. كارگاه مركز تحقيقات فيزيك پلاسما قادر به طراحي و ساخت انواع محفظه هاي خلأ است، همچنين در اين كارگاه انواع جوش هاي صنعتي و پلاسما انجام مي شود. مركز تحقيقات فيزيك پلاسما داراي كليه امكانات مناسب اقامتي و رفاهي به منظور ارائه خدمات به محققين و اساتيد مدعو از داخل يا خارج است. تمام آزمايشگاه هاي موجود در اين مركز از طريق سايت كامپيوتر به اينترنت متصل هستند و با توجه به اهميت اعضاي هيات علمي و دانشجويان براي مطالعه كتاب های تخصصي و بودجه اختصاص داده شده از سوي معاونت پژوهشي واحد علوم وتحقيقات ، هرسال تعدادي از كتابهاي تخصصي اين مركز خريداري مي شود که در حال حاضر در حدود 17 هزار جلد كتب تخصصي و مجلات و ژورنال هاي داخلي و خارجي تهيه شده است.

از مهمترین دستاوردهای این مرکز چیست؟

قراردادي بين مركز فيزيك پلاسما با آژانس بين المللي انرژي اتمي در وين در زمينه پروژه هاي مرتبط با گداخت هسته اي بسته شده است و اين آژانس با 10 كشور داراي دستگاه توكامك قرار داد منعقد كرده كه يكي از آن ها مركز فيزيك پلاسمای واحد علوم و تحقيقات دانشگاه آزاد اسلامی است ، برهمين اساس آژانس بين المللي انرژي اتمي با توجه از نتايج ارائه شده توسط دستگاههاي كوچك براي ساختن دستگاه گداخت هسته اي مقرون به صرفه در فرانسه طي 15 تا 20 سال آينده اقدام كرده است كه پس از اتمام می توان ادعا کرد که ساخت اولين نيروگاه گداخت هسته اي كنترل شده خواهد بود. معاونتی از رياست جمهوري تحت عنوان صندوق حمايت از پژوهشگران كشور در حال فعاليت است كه پس از بررسي هاي لازم در قطب هاي كشور بهترين مركز را در هر زمينه مشخص كرده و به آن عنوان كرسي پژوهشي و بودجه ويژه اختصاص مي دهد بر همین اساس، فرودين سال گذشته مركز تحقيقات فيزيك پلاسماي واحد علوم وتحقيقات موفق به اخذ كرسي پژوهشي در زمينه گداخت هسته اي از طرف صندوق حمايت از پژوهشگران رياست جمهوري شد.

این مرکز دارای چه فعالیتهایی علمی از جمله ارائه و چاپ مقالات و کتب است؟

مركز تحقيقات فيزيك پلاسما واحد علوم و تحقيقات در زمينه چاپ مقالات در ژورنالهاي ISI شركت و ارائه مقاله در كنفرانسهاي معتبر بين المللي و طرحهاي پژوهشي مختلف داخلي و بين المللي در حال فعاليت است و عملكرد چندسال گذشته مركز حاكي از روند تصاعدي فعاليتها ي علمي ثبت شده دراين مركز است بر همین اساس در حدود 212 مقاله علمي و پژوهشي و در مجلات ISI و 50 مقاله در كنفرانس هاي بين المللي توسط اين مركز ارائه شده و 50 كنفرانس داخلي نيز در مركز فيزيك پلاسما برگزار شده است وشخصا نیز تا كنون 20 كتاب تأليف و ترجمه كرده ام. همچنين اين مركز داراي يك فصلنامه تخصصي تحت عنوان ( Iranian Physical Jornal ) و ماهنامه اي دانشجويي تحت عنوان سپهر است.

مرکز فیزیک پلاسما دارای چه تعداد دانشجو و هیات علمی است؟

اين مركز داراي 16 عضو هيأت علمي تمام وقت،‌ 14 عضو هيأت علمي نيمه وقت و 5 نفر بورسيه است و تا كنون در مقطع دكتري داراي 14 فارغ التحصيل و در مقطع كارشناسي ارشد نيز داراي 135 فارغ التحصيل بوده است.

این مرکز دارای چه رشته هایی است؟

مرکز فیزیک پلاسمای واحد علوم و تحقیقات در مقطع كارشناسي دارای رشته های تحصیلی فيزيك كاربردي ، مهندسي فيزيك حالت جامد، مهندسي فيريك پلاسما و مهندسي ليزر، در مقطع كارشناسي ارشد دارای رشته های فيزيك اتمي ملكولي ، فيزيك حالت جامد، فيزيك نظري و در مقطع دكتري نیز دارای رشته های فيزيك اتمي ملكولي ، فيزيك حالت جامد و فيزيك نظري است. در زمينه كارشناسي براي نخستين بار در ايران سه رشته جديد مهندسي در مركز فيزيك پلاسماي واحد علوم وتحقيقات تأسيس شد ، بنابراین اين مركز در رشته مهندسي فيزيك در سه گرايش مهندسي پلاسما ، حالت جامد و ليزر از سال گذشته دانشجو مي پذيرد.

E-Commiunication Center